Make your own free website on Tripod.com
Özgeçmiş
Tiyatro
Jeoloji
Arkeoloji
Fotoğraf
Şiir
Kendi Sesimden Şiirler
Jeolojik Bilgiler ve Jeolojik Zaman Tablosu
İzmir'in Jeoloji ve Deprem Haritaları
Son Değişikliklerle İmar Yasası ve Diğer Yönetmelikler
Güneydoğu Anadolu İzlenimleri
Linkler

eylem@veezy.com
Bana her konuda yazabilirsiniz...

Güneydoğu Anadolu İzlenimleri
Güneydoğu Anadolu İzlenimleri


SiteRehberi.com Populer100

HARRAN

MÖ 2000 yılında Hititler tarafından kurulan kent Asur, Sümer ve Akad gibi medeniyetlere ev sahipliği yapmıştır.

Harran tarihiyle ilgili en doğru bilgiler arkeolojik kazılardan elde edilen buluntulara dayanmaktadır. Harran adına ilk defa Kültepe ve Mari'de bulunan MÖ II. bin başlarına ait çivi yazılı tabletlerde "Har-ra-na" veya "Ha-ra-na" şeklinde rastlanılmaktadır. Kuzey Suriye'de bulunan Ebla tabletlerinde ise Harran'dan "Ha-ra-na" olarak bahsedilmektedir. MÖ II. binin ortalarına ait Hitit tabletlerinde, Hititlerle Mitanniler arasında yapılan bir anlaşmaya Harran'daki Ay Tanrısının (Sin) ve Güneş Tanrısının şahit tutulduğu belirtilmektedir.

Bu tarihi belgelerden anlaşıldığına göre, Harran adı 4000 yıldan beri değişmeden günümüze kadar gelmiştir. Harran adı, Sümerce ve Akatça "Seyahat-Kervan" anlamına gelen "Haran-u"dan gelmektedir.

Harran ay, güneş ve gezegenlerin kutsal sayıldığı eski Mezopotamya putperestliğinin (Sabiizm) önemli merkezi olması yönüyle ünlü idi. Ay tanrısı Sin'in tapınağı burada bulunmaktaydı. Bu nedenledir ki Harran'da astronomi ilmi çok ilerlemiştir.

Urfa'nın Hrıstiyanlığın en önemli merkezlerinden biri haline gelmesine karşılık, Asur, Babil ve Hitit devirlerinden beri Harran'da süre gelen Sabiizm varlığını M.S. II. yüzyıla kadar sürdürebilmiştir. Bu nedenle Hrıstiyanlar Harran'a putperest şehri anlamına gelen "Hellenopolis" adını vermişlerdir. Dünyadaki üç büyük felsefe ekolünden birisi "Harran ekolü"dür.

Harran'da bir çok büyük bilgin yetişmiştir. Devrin en büyük matematikçilerinden, tabiplerinden ve Yunan filozoflarının eserlerini Arapçaya çevirenlerden 821 doğumlu Sabit bin Kurra, dünyadan aya olan uzaklığı doğru olarak hesaplayan Battani (Avrupalılar Albetegni veya Albatanius derler), Yunan filozoflarının maddenin bölünebilen en küçük parçasının (atom) parçalanamaz olduğuna dair iddialarını kabul etmeyen, oysa bölünmez kabul edilen bu parçanın müthiş bir enerji ile parçalanarak Bağdat gibi bir şehri yıkabileceğini söyleyen ve böylece atomun mucidi sayılan Cabir bin Hayyan, din bilgini Şeyhülislam İbni Teymiye Harran'daki okullarda yetişmiş dünyaca ünlü bazı alimlerdir.

Emevi hükümdarlarından II. Mervan, Harran'ı devletin başkenti ve kültür merkezi yapmıştır (744-750). Emevilerin Asya kolu 750 yılında Abbasilere yenilerek Harran'da sona ermiştir. Abbasi hükümdarı Harun Reşit zamanında kurulan, dünyanın ilk İslam üniversitesi olan "Harran Üniversitesi" dünyada büyük bir ün kazanmıştır.

13. yüzyıla ait seyahatnamelerde Harran'da 4 medrese (üniversite), bir hastahane, 1 düşkünler yurdu ve 8 hamamın bulunduğundan söz edilmektedir.

Fatimiler, Zengiler, Eyyubiler ve Selçuklular gibi İslam Devletlerinin yerleşmelerine sahne olan Harran, 1260 yılı başlarında Moğollar tarafından işgal edildi. 1270 yılında Moğollar burayı ellerinde tutamayacaklarını anlayınca kenti tahrip ettiler. Bundan sonra Osmanlı Döneminde dahi Harran eski parlak günlerine bir daha dönemedi. Kent, 1517'de Yavuz Sultan Selim ile Osmanlı egemenliğine girmiştir.

Kentin Kronolojisi

  • MÖ 855 Asurlularca ele geçirildi.

  • Kent, 639'da Müslümanların eline geçti.

  • Son Emevi halifesi Mervan II, Harran'da oturdu.

  • 1104'te Haçlılar'ın doğuya doğru yayılmaları Harran'da durduruldu.

  • 1127'de yönetimine girdiği Nurettin Zengi döneminde gelişti.

  • 12. yy sonunda Selahattin Eyyubi'nin egemenliğinine geçti.

  • 1192'de Selahattin Eyyubi kenti kardeşine verdi.

  • 1237'de Moğolların eline geçti kent.

  • 1240'ta geri alındı ama 1260'ta yeniden Moğolların istilasına uğradı.

  • 1303'te Moğolları yenen Mısır Memlukları'na bağlandı kent.

  • 1516'da Yavuz Sultan Selim tarafından Osmanlı topraklarına katıldı.

    Harran Kalesi

    Harran kalesinin surlarında altı kapı yer alır: Anadolu, Aslanlı, Bağdat, Musul, Rakka ve Halep kapıları.

    En iyi korunmuş giriş Halep kapısıdır (1192).

    Tümüyle taştan, dikdörtgen planlı, üç katlı iç kale pek çok odadan oluşur. Köşelerde kuleler vardır. Kalenin Hititlerden beri kullanıldığı sanılmaktadır.



    [Fotoğraf Albümü] .... [Sayfanın Başına Dön] ..... [Ana Sayfaya Dön]




    Sayfa tasarım © Eylem Selen - Eylül 2001